Mijn onderzoek naar en persoonlijke mening over het werk van Wim Delvoye

Delvoye is niet bang om met zijn kunst de gemoederen te beroeren, dat is duidelijk.
Varkens kaalscheren en tatoeëren of röntgenopnames maken van een vrijend stel dat met fellatio bezig is zijn zaken die je niet iedere dag onder ogen krijgt en waarmee je minstens op gefronste wenkbrauwen mag rekenen als je ermee naar buiten treed. In Peking heeft hij Art- Farm opgericht waar varkens tentoongesteld worden die dus getatoeëerd zijn. In een film hierover zien we een aantal Chinese boeren aanmodderen om een stuk of zes van deze dieren in een open vrachtwagentje te laden. Dat ze niet willen is duidelijk en na veel gekrijs staan ze op een gegeven moment dan toch in het laadbakje. Hierna volgt een rit dwars door het centrum van de stad waarbij voor iedereen de roze getatoeëerde varkenslijven goed zichtbaar zijn. Het is aandoenlijk om die dieren zo berustend te zien staan boven op die laadbak en om zich heen te zien kijken alsof ze met een georganiseerde rondreis bezig zijn.
De roze blote lijven roepen onwillekeurig associaties op met blote dikke mensen. Als ze bewegen drilt en lubbert het weke lijf als bij een dikke dame zonder kleding.
Eenmaal uitgeladen bij Art Farm worden de dieren in een eersteklas verzorging ondergebracht en krijgen ze fatsoenlijk eten en schoon stro om op te liggen. De boeren die de dieren hebben afgeleverd kijken hun ogen uit en snappen er duidelijk niet veel van. Maar zolang er betaald wordt gaan zij niet moeilijk doen, dat zie je aan hun blik. De weerstand die het werk van Delvoye oproept is in eerste instantie misschien te begrijpen maar wie zich verdiept in de ware beweegredenen van deze kunstenaar komt tot een andere conclusie. Wie geeft ons het recht om varkens te behandelen zoals dat in het gemiddelde slachthuis gebeurt? Waar de dieren halflevend worden gevild en geslacht na een rotleven in te krappe hokken, om vervolgens te eindigen in het gehakt of de plakken ham. Bij Delvoye is het bijna een varkensparadijs als je het zo bekijkt en omdat ze, overigens onder verdoving, zijn getatoeëerd en dus officieel kunstwerk zijn geworden, mogen ze ook niet meer worden geslacht . De dierenliefhebbers die bij het zien van deze kunst op de barricaden gaan moeten zich eigenlijk twee maal bedenken waar ze nu tegen of voor demonstreren.
De vraag die zich nu aandient in zo,n geval is; handelt Delvoye nu oprecht vanuit zijn morele besef of komt er toch wat ijdelheid bij kijken en weet hij zich met dit onderwerp van aandacht verzekerd. Wat er over hem te lezen valt pakt vooralsnog in zijn voordeel uit, in interviews lijkt hij oprecht en openhartig en zelfs kleine inconsequenties binnen zijn eigen denken probeert hij niet verbergen. Hij gaat daarin zelfs zover dat hij ongevraagd een positief oordeel over zichzelf afzwakt om vooral niet oneerlijk over te komen zo lijkt het. Dan hebben we nog zijn poepmachine Cloaca die bestaat uit een soort laboratoriumachtige opstelling van reactorvaten en flessen die de werking van het menselijk lichaam imiteren. Er gaat dus daadwerkelijk voedsel in en na een aantal stadia met de nodige bacteriën en verteringsprocessen wordt aan het eind een heuse drol uitgekakt die aan de liefhebbers kan worden verkocht. Het menselijk lichaam teruggebracht tot een van moeizaam geproduceerd voedsel stront makende machine, die verder geen ander doel in zijn bestaan schijnt te hebben dan vegeteren. Welke bevolkingsgroep Delvoye op het oog had toen hij aan dit apparaat begon weet ik niet, maar ik hoop dat de meeste mensen iets meer tot stand zullen brengen in hun leven dan van voedsel stront maken. Maar goed beschouwd komt het hier toch altijd op neer en dat stemt ons wel tot nadenken . Ook zijn orale sex bedrijvende koppels die voor een röntgenapparaat hun kunsten vertonen. Waarom ook niet ? In onze huidige tijd waarin alles en iedereen gezien moet en wil worden is dit een ultieme stap in openheid. Op deze foto’s zie je tenminste werkelijk wat er tussen twee mensen gebeurt als die sex hebben met elkaar. De contradictie die hier direct bij optreed is dat deze foto’s letterlijk alles laten zien maar toch niet vulgair of plat overkomen. Meer dan dit kun je niet tonen en toch wordt het niet obsceen. Leuk voor de moraalridders die zich niet druk lijken te maken over onze overgeseksualiseerde maatschappij maar het werk van Delvoye te ver vinden gaan. Is dit het einde van de pornografie? Meer valt er niet te tonen tenslotte dus wat willen jullie nog meer? Is dat wat Delvoye heeft willen zeggen met zijn zogeheten X-ray foto’s.? Hoe het ook zei, Delvoye zoekt graag de controverse en dat is zeker in België niet onopgemerkt voorbijgegaan.

Mijn persoonlijke mening over het werk van Wim Delvoye.

Alle eerlijkheid gebied me te zeggen dat ik bij het zien van de eerste filmbeelden over Art-Farm met de getatoeëerde varkens ook niet helemaal onbewogen kon blijven. Maar al snel werd, voor mij althans, duidelijk dat hier meer achter moest zitten dan alleen het platte vermaak van een versierde ham. Ik weet zeker dat Delvoye hiermee op de goede weg zit. Je kunt als maatschappijcriticus nog zo hard aan de zijlijn gaan staan schreeuwen, de kans dat je boodschap ter harte wordt genomen, bij het grote publiek althans, is vrijwel nihil. Wil je deze groep heden ten dage nog bereiken dan moet het shockeffect in stelling worden gebracht . Belangrijk is dan denk ik dat niet meteen duidelijk is waar het om gaat. Als het publiek met een omweg naar de oplossing wordt geleidt, met het idee dat ze deze zelf heeft gevonden en ontdekt is het effect vele malen groter. Hetzelfde effect treedt immers op bij het zelfontdekkend leren. De kranten komen vol te staan met een in hun oog gekke kunstenaar die iets met varkens doet, het onderwerp trekt de aandacht en zoals dat meestal gaat bij extremiteiten, men wil meer weten hiervan. Als dan duidelijk wordt dat het gemiddelde varken het 100 maal slechter heeft dan de dieren bij Delvoye kan iedereen zijn of haar eigen conclusie trekken en zich afvragen wie hier nu eigenlijk gek en dieronvriendelijk is, Delvoye met zijn vrolijke varkens of wij met ons triest overschot aan dierenleed en varkenspest.

Waarom en hoe hier een een les aan wijden?

Ik zou hier zeker een les aan wijden, al was het maar om leerlingen te leren dat alles niet altijd is was het op het eerste gezicht lijkt en ze dus een kritische blik leren ontwikkelen met betrekking tot de wereld om zich heen. Verder leent het werk van deze kunstenaar zich bij uitstek om als voorbeeld te dienen hoe maatschappelijke problemen en misstanden onder de aandacht gebracht kunnen worden. Ik zou leerlingen de opdracht meegeven om aan de hand van een onderwerp naar keuze, waarbij alles kan zolang het maar maatschappelijk geëngageerd is, een manier te bedenken om dit op een vergelijkbare dus indirecte manier bij een groot publiek onder de aandacht te brengen. Het eindproduct moet dan een stappenplan bevatten met een uitgewerkte strategie en voorzien van illustraties, schetsen en beeldmateriaal. Duidelijk moet hieruit dan naar voren komen hoe een afgeronde campagne eruit komt te zien. Dit moet mogelijk zijn vanaf mbo 3e jaar en hoger.